Hoa mộc

Hoa mộc hay cây mộc, mộc tê, quế hoa (tên khoa học: Osmanthus fragrans) là loài thực vật bản địa của châu Á, từ đông Himalaya đến Hoa Nam (Quý Châu, Tứ Xuyên, Vân Nam), Đài Loan, nam Nhật Bản. 

Sinh trưởng

Hoa mộc nở rộ ở Tĩnh Giang, thuộc tỉnh Giang Tô, Trung Quốc

Hoa mộc là cây bụi hoặc cây gỗ nhỏ, thường xanh, có thể cao 3–12 m. Lá dài 7–15 cm và rộng 2,6–5 cm. Hoa có thể có các màu bao gồm màu trắng, vàng nhạt, vàng hoặc vàng cam, dài khoảng 1 cm, mùi thơm mạnh. Ở Việt Nam thường gặp hoa màu trắng. Quả màu tím đen, dài 10–15 mm, chín vào mùa xuân, khoảng sáu tháng sau khi hoa nở.

Phân bố và sử dụng

Cây hoa mộc được trồng làm cảnh tại châu Á, châu Âu, Bắc Mỹ và nhiều nơi khác trên thế giới, do hoa có mùi thơm giống mùi đào chín hoặc mơ chín.

                                                                   Trà ướp hoa mộc

Tại Việt Nam, loài hoa này mọc nhiều ở ven đê huyện Văn Giang - tỉnh Hưng Yên.

Hoa mộc dùng để ướp trà, một số bộ phận khác của cây cũng được dùng làm các vị thuốc trong đông y. 

Mộc Hoa Trắng là cây thuốc Quý, nổi tiếng trong kho tàng cây thuốc Việt Nam

Mộc hoa trắng có tên khoa học là Holarrhrena antidysenteria thuộc họ Trúc Đào ( Apocynaceae) là cây gỗ sống lâu năm, mọc hoang rải rác và tập trung tại các vùng rừng núi thuộc các tỉnh Miền Bắc và Miền Trung nước ta.

Theo kinh nghiệm còn lưu truyền trong nhân dân, mỗi khi bị các chứng nhiễm khuẩn, rối loạn đường tiêu hóa, tiêu chảy, lỵ và viêm đại tràng…Người ta thường gọt lấy một ít vỏ cây Mộc Hoa Trắng cho vào nồi, sắc lên lấy nước uống. Bệnh sẽ thuyên giảm nhanh chóng và rất công hiệu.
Theo các tài liệu nghiên cứu khoa học trong vỏ cây Mộc Hoa Trắng chứa nhiều thành phần hoạt chất nhưng chủ yếu là Conessin. Conessin có tác dụng kháng khuẩn đặc biệt là kháng trùng Amip trên cả 2 thể hoạt động và kén. Trong khi đó, các loại thuốc kháng sinh mới chỉ diệt được Amip ở thế hoạt động.

Trùng Amip là tác nhân gây ra các ổ dịch lỵ và tiêu chảy trong mùa hè rất nguy hiểm. Amip chủ yếu ký sinh ở thành ruột, đào, đục thành ruột và gây ra bệnh viêm ruột, lỵ, viêm đại tràng cấp và mãn tính. Amip còn di chuyển vào máu gây ra các ổ Áp xe ở gan, phổi và não. Amip tồn tại và ẩn nấp trong người ở dạng kén, khi có điều kiện thuận lợi chúng chuyển sang thể hoạt động, sinh sổi nảy nở gây ra các bệnh cấp tính và lây lan thành các ổ dịch trong mùa hè.
Mộc Hoa Trắng HT là sản phẩm do Hadiphar sản xuất, thuốc có mặt trên thị trường hơn 10 năm nay. Được bào chế bằng công nghệ chiết xuất hiện đại, công thức phối hợp tiên tiến. Thuốc Mộc Hoa Trắng HT được người tiêu dùng lựa chọn sử dụng đầu tay trong các bệnh – Lỵ, Tiêu chảy, Viêm đại tràng cấp và mãn tính do có nhiều tính năng:
- Thuốc có tác dụng nhanh hiệu quả điều trị cao
- Bảo vệ hệ vi khuẩn có ích cho đường ruột
- Chưa thấy có phản ứng phụ, không thấy mỏi mệt sau khi sử dụng
Mộc Hoa Trắng HT xứng đáng là sản phẩm được Hội đồng bình chọn Bộ Y Tế trao giải thưởng “ Sản phẩm Ngôi Sao Thuốc Việt”. Ngoài việc sử dụng trong nước Mộc Hoa Trắng HT còn được xuất khẩu sang một số nước trong khu vực.

THƠM NGÁT HƯƠNG HOA MỘC

Hoa mộc hương

Cây hoa Mộc với từng chùm hoa nhỏ xinh thơm ngào ngạt, đặc biệt giống mùi quả chín khiến người yêu hoa “ngửi một lần mãi không quên”. Người xưa có câu: “Sắc Trà hương Mộc” để nói lên vẻ đẹp tuyệt vời của cây hoa Trà và mùi hương vượt thời gian của cây hoa Mộc.

Hoa Mộc không chỉ thơm còn là loại cổ thụ khai thác được rất nhiều công dụng: làm thuốc chữa bệnh, trang trí cảnh quan, làm thực phẩm,…

Hoa Mộc có tên khoa học là Osmanthus fragrans, dân gian thường gọi là cây Mộc, cây Mộc Tê, Cây Quế Hoa với mùi thơm nồng nàn có nguồn gốc từ các nước châu Á.

Đặc điểm hình thái cây hoa Mộc:

Cây hoa Mộc là cây lâu niên, thân gỗ có thể cao từ 5 – 15 m.

Hình dáng hoa Mộc: hoa mọc thành chùm, hoa nhỏ gồm 4 cánh dày mọc chung gốc dài khoảng 1 cm, mùi thơm mạnh và nồng nàn.

Quả cây Mộc có dạng quả hạnh, hình bầu dục màu tím đen. Trong mỗi quả Mộc chỉ gồm một hạt nhưng quả Mộc cực kỳ hiếm, quả thường chín vào mùa xuân.

Lá của cây hoa Mộc hơi bầu, dài khoảng 8 – 14 cm với bề rộng khoảng 3 – 5 cm, có màu xanh sẫm. dầy không lông, mép có răng nhọn nhỏ.

Điều kiện sinh trưởng và phát triển của cây hoa Mộc:

Cây Mộc có nguồn gốc từ các nước châu Á nên cực kỳ thích hợp với điều kiện khí hậu của Việt Nam. Cây hoa Mộc ưa ẩm, hơi chịu bóng, phát triển nhiều cành, cành non dẹp và phồng lên tại các mấu. 

Hoa Mộc sinh trưởng mạnh trong mùa mưa ẩm, ra hoa rải rác quanh năm đặc biệt nở rộ trước và sau tết Nguyên Đán. Hoa nhiều song hiếm khi thấy quả.

Công dụng của cây hoa Mộc:

Cây Mộc là một trong những loại thực vật có thể khai thác từ hoa, thân cây, vỏ cây, lá cây… 

-           Hoa Mộc:

+ Trà ướp hoa mộc cực kỳ thơm lâu, một vốc trà hoa Mộc đưa lên ngửi nhẹ lên mũi khiến người phẩm trà thư thái. Nhấp một ngụm trà ngỡ lạc vào chốn thần tiên bởi mùi hương nồng nàn hòa quyện cùng hương thanh nhã của trà.

+ Tinh dầu có trong hoa Mộc được ứng dụng làm nguyên liệu sản xuất nước hoa đặc biệt quý hiếm.

+ Hoa Mộc nấu nước gội đầu hoặc tắm có tác dụng làm dẹp da, dưỡng da và ướp hương lên thân thể rất thơm mát. Dùng nước hoa Mộc rửa mặt hàng ngày làm đẹp da phụ nữ và phòng chống một số bệnh thông thường.

+ Theo các bài thuốc Đông Y, hoa Mộc có vị cay, tính nóng có tác dụng chữa đau răng, đau bụng kinh và trị cảm lạnh.

-           Quả cây Mộc: cũng như hoa Mộc, quả Mộc có vị cay ngọt, tính ấm, có tác dụng tán hàn, bình can, ích thận, chữa đau dạ dày do hư hàn. 

-           Rễ cây hoa Mộc: có vị ngọt, hơi chát, tính bình, tác dụng khử phong, chỉ thống, chữa phong tê thấp, đau gân cốt, đau lưng, thận hư, đau răng

-           Lá Mộc: phơi khô là bài thuốc quý phòng trừ các bệnh cảm cúm thông thường, trị ho…

-           Vỏ thân cây hoa Mộc: nấu lấy nước uống làm sáng mắt, tăng sắc đẹp. 

Cây hoa Mộc có dáng dẹp, cành lá rậm rạp, rắn chắc với mùi hương quyến rũ, được xem là loài hoa thanh cao nên rất được ưa chuộng trong trang trí vườn cảnh, sân vườn, đặc biệt tại các di tích lớn thường trồng cây hoa Mộc để tạo điểm nhấn không gian, làm chốn dừng những lúc mệt mỏi.

Một gốc Mộc xưa, vài ba chiếc ghế gỗ… thêm một ấm trà thoang thoảng mùi hoa Mộc gợi nhớ hình ảnh làng quê Việt xưa.